Öğrenciler sonuç yerine süreç odaklı takip edilecek

Millî Eğitim Bakanlığı'nca Okul Öncesi, 1, 5, Hazırlık ve 9. sınıflarda hayata geçirilen Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamındaki "Beceri Temelli" yeni müfredatla öğretmenler "Sonuç Odaklı Ölçme" sistemi yerine öğrencilerin gelişimini takip edebilmelerine olanak sağlayan "Süreç Odaklı Ölçme"ye de geçiş yapıldı.

ANKARA (İGFA) - Geçen yıl ilk kez Resmî Gazete'de yayımlanan ve ölçme değerlendirme uygulamalarında çatı mevzuat olan Millî Eğitim Bakanlığı Ölçme ve Değerlendirme Yönetmeliği ile okullarda konu soru dağılım tabloları, ortak sınav haftası, ortak sınavlar, geliştirici değerlendirme ve sınavlarda açık uçlu sorular gibi birçok yenilik getirildi.

Okul öncesi, 1, 5, hazırlık ve 9. sınıflarda uygulanmaya başlanan yeni müfredatla birlikte eğitimde "öğrenci merkezli" ve "beceri odaklı" yaklaşım benimsenerek, ölçme ve değerlendirmede köklü değişikliklere gidildi. Bu kapsamda süregelen dönemde sadece sınav sonucuna göre değerlendirilmesi yapılan "sonuç odaklı ölçme" yerine, ilgili kademelerde görev yapan öğretmenler yeni müfredattaki ölçme değerlendirme uygulamalarında öğrencilerinin gelişimini takip edebilmelerine olanak sağlayan tanılayıcı, biçimlendirici ve düzey belirleyici değerlendirme yöntemleri arasında dengelerin sağlandığı "süreç odaklı ölçme" uygulayacak.

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında geliştirilen "süreç odaklı ölçme" ile öğretim programlarında öğrencilerin bilgi ve becerilerindeki gelişimin aktif ve etkileşimli şekilde sistematik olarak izlenmesinin yanı sıra sınıf içinde öğrencilere anlık ve açıklayıcı geri bildirimler sağlanarak öğretim süreçlerinin sürekli olarak iyileştirilmesi hedefleniyor.

Yeni müfredat doğrultusunda hazırlanan ders kitaplarında, "süreç odaklı ölçme" kapsamında öğrenciyi zihinsel, sosyal, duygusal, duyuşsal, fiziksel ve ahlaki açıdan bir bütün olarak gören "bütüncül eğitim yaklaşımı" benimsendi. Ders kitapları teorik bilgilerin yanı sıra günlük hayatla da köprü kuracak nitelikte hazırlanırken, öğretmenlerin sınıf içi uygulamalarında yararlanabilecekleri birçok örnek ve yöntem sunuldu. Bu yöntemler, sınıflarda her öğrencinin farklı ihtiyaçlarına uygun olarak derslerin nasıl farklılaştırılabileceğine dair pratik bilgiler içeriyor.

Ayrıca öğretmenlere rehber olması amacıyla kitaplarda her konuya ilişkin izlemeleri gereken yollar da gösterildi. Buna göre, "süreç odaklı ölçme" uygulamasında öğretmenler dersi işlemeden önce öğrencilerinin görecekleri konuyla ilgili geçmişte aldıkları eğitimle hangi kavramları bilmesi gerektiğine hâkim olacak ve sınıfta bu kavramların bilinirliği soru, görsel, video, test veya farklı ölçme araçlarıyla bilgi ve becerilerini sorgulayarak ön değerlendirme yapacak.

Ön değerlendirmeden sonra öğretmenler eskiden elde edilen bilgiyle yeni öğrenilecek bilgi arasında bağlantılar kurarak, öğrencilerin derse olan ilgisini artıracak ve günlük hayatta bu bilgilerin nerede ve nasıl karşısına çıkabileceğini anlatacak. Öğretmenler, öğrencilerinin eğitim öğretim süreçlerinden en üst düzeyde faydalanabilmeleri için sınıf içinde konuyla ilgili eksiği bulunan veya diğerlerine göre ileri düzeydeki öğrencileri tespit ederek, destekleme veya zenginleştirme gibi farklılaştırılmış eğitimleri de etkin bir şekilde planlayacak. Eksiği bulunan öğrenciler için "destekleme", ileri düzey öğrenciler için "zenginleştirme" uygulamaları olacak.

ÖĞRENCİLER DE KENDİNİ VE AKRANLARINI DEĞERLENDİRECEK

Yeni müfredatla uygulanan "süreç odaklı ölçme" yaklaşımına göre öğretmenler öğrencilere ödevler, projeler, performans görevleri, sunumlar, kontrol listeleri, sınavlar, gözlem ve görüşme formları, grup çalışması, sınıf içi tartışmalar ve öz/akran/grup değerlendirmeleri onların performansını ölçmek ve geliştirmek için kullanacak. 

Öğrencilere, yakın veya uzak çevresinde karşılaşabileceği problemler veya görevler verilerek yargılayıcı tutumdan uzak ve motive edici geri bildirimler sağlanacak ve dijital teknolojiler kullanılarak aktif öğrenme süreçleri desteklenecek. Örneğin, kitapta bir konuyla ilgili belirlenen öğrenme çıktısına grup çalışmasıyla ulaşılması isteniyorsa, öğretmen sınıf içinde gruplar oluşturacak. Öğretmen, bu grupta yer alan her bir öğrencinin birtakım uygulamalar, araştırmalar ve çalışmalar yapmasını isteyerek sosyal becerilerinin gelişmesini sağlayacak.