Trans yağların kademeli olarak üretimden çıkarılması ve 2026'da yürürlüğe girecek GE ile 3-MCPD düzenlemeleri, gıda üreticilerini doğal olarak stabil bitkisel yağlara yöneltiyor.
İSTANBUL (İGFA) - Gıda sektörü, tüketici beklentileri ve yasal düzenlemelerin etkisiyle önemli bir dönüşüm sürecinden geçiyor. Kardiyovasküler sağlık üzerindeki olumsuz etkileri bilimsel çalışmalarla ortaya konan yapay trans yağlar, dünya genelinde olduğu gibi Türkiye'de de gıda üretiminden kademeli olarak çıkarılıyor. Bu süreçte üreticiler, hem ürün kalitesini koruyacak hem de yeni mevzuatlara uyum sağlayacak alternatiflere odaklanıyor.
Türkiye'de 2026 yılı itibarıyla tam kapsamlı olarak yürürlüğe girecek olan GE (Glisidil Ester) ve 3-MCPD bulaşanlar regülasyonu, yalnızca bitkisel yağları değil, bu yağlarla üretilen tüm gıda ürünlerini kapsıyor. Yeni düzenleme, sektörde "trans yağsız ve aynı zamanda yasal limitlere uygun üretim nasıl yapılacak?" sorusunu gündeme taşıyor.
DOĞAL STABİLİTE ÖNE ÇIKIYOR
Uzmanlara göre, oda sıcaklığında doğal olarak yarı-katı formda bulunan bitkisel yağlar bu soruya önemli bir çözüm sunuyor. Özellikle palm yağı, kimyasal hidrojenasyon işlemine ihtiyaç duymadan ürünlere istenen doku ve dayanıklılığı sağlayabiliyor. Bu özelliği sayesinde hem trans yağ oluşumu engelleniyor hem de ürünlerin raf ömrü ve lezzet dengesi korunabiliyor.
Palm yağının doğal yapısında bulunan ve güçlü bir E vitamini formu olan tokotrienoller ise yağın oksidatif bozulmaya karşı direncini artırıyor. Malezya Üniversitesi tarafından yayımlanan araştırmalar, bu doğal antioksidan içeriğin yüksek ısıl işlemlerde dahi yapısını koruyarak trans yağ oluşumunu engellediğini ortaya koyuyor.
KATKI MADDELERİNE İHTİYAÇ AZALIYOR
Doğal olarak stabil bitkisel yağların tercih edilmesi, oksidasyona karşı direnci artırırken ek kimyasal işlemlere ve katkı maddelerine olan ihtiyacı da azaltıyor. Bu durum, günümüzde giderek önem kazanan "temiz etiket" yaklaşımıyla da örtüşüyor. Tüketiciler daha sade ve güvenilir içerik listeleri talep ederken, üreticiler de üretim süreçlerini basitleştirerek denetim standartlarını yükseltiyor.
Sektör temsilcileri, trans yağ içermeyen ürünlerin yakın gelecekte bir ayrıcalık olmaktan çıkıp gıda üretiminde temel bir standart haline geleceğine dikkat çekiyor. Doğal yapısı itibarıyla stabil olan bitkisel yağlar ise bu dönüşümün teknik altyapısını oluşturan başlıca unsurlar arasında gösteriliyor. Gıda etiketlerinde yaşanan bu değişimin, yalnızca ürün içeriklerini değil, aynı zamanda tüketici alışkanlıklarını ve üretim anlayışını da kalıcı biçimde dönüştürmesi bekleniyor.
